Przejdź do treści
Strona główna » Porady » Jak zastrzec dowód osobisty, by było to skuteczne?

Jak zastrzec dowód osobisty, by było to skuteczne?

Utracone dowody tożsamości zawsze stanowią poważny problem, nie tylko ze względu na konieczność wyrobienia nowych dokumentów, co wymaga czasu i wysiłku. Inny problem, z którym może się zmierzyć posiadacz zagubionego dowodu, to kradzież tożsamości. To zagrożenie nie jest jedynie abstrakcyjne i znane z mediów – istnieje realne ryzyko podszywania się pod kogoś innego i oszustw kredytowych. Zwłaszcza w dobie popularności pożyczek online, które można uzyskać bez wychodzenia z domu i osobistego kontaktu z pożyczkodawcą. Dlatego ważne jest, aby jak najszybciej podjąć konkretne działania, które pomogą chronić się przed działaniami nieuczciwych osób.

Zgłoszenie utraty dowodu tożsamości na policji

Jednym z pierwszych kroków, jakie powinien podjąć posiadacz zagubionego dowodu osobistego, jest zgłoszenie jego utraty w najbliższym komisariacie policji. Jednak samo zgłoszenie nie wystarcza – nie powoduje wycofania dokumentu z obiegu, tylko informuje organy państwowe o tej sytuacji. Mimo zgłoszenia, zagubiony dowód osobisty może nadal posłużyć oszustom do ubiegania się o pożyczki lub kredyty.

Nawet jeśli ten krok wydaje się nieskuteczny, nie należy go pomijać. Posiadanie potwierdzenia utraty dokumentu może być dowodem niewinności w przypadku, gdy ktoś uzyska finansowanie na skradziony dowód. Należy również pamiętać, że kradzież dokumentu często nie jest przypadkowa. Złodzieje tożsamości działają według wcześniej ustalonego planu i mają swoje wybrane ofiary. Dlatego mogą działać bardzo szybko i zdążyć zaciągnąć pożyczkę, zanim właściciel dowodu dowiaduje się o utracie i zgłasza to. Dlatego zgłoszenie na policję nie powinno być pierwszym krokiem, ale powinno się je dokonać dopiero po zgłoszeniu zagubienia dowodu osobistego.

Zastrzeżenie dowodu osobistego w BIK

Posiadanie osobistego profilu w Biurze Informacji Kredytowej może być przydatne nie tylko w przypadku sprawdzenia swojej historii kredytowej i oceny szans na uzyskanie finansowania. Darmowe raporty w ramach tzw. informacji ustawowych to tylko jedna z usług oferowanych przez BIK. Ponadto, korzystając z konta (patrz: „Jak założyć konto i korzystać z usług BIK?”), można skorzystać z płatnej usługi Alertów lub bezpłatnie zastrzec dowód osobisty w bazie danych. To sygnał, że osoba, która zgłasza zastrzeżenie, nie zamierza w przyszłości zaciągać żadnych zobowiązań. Jest to istotne, ponieważ zastrzeżenie nie musi dotyczyć tylko zagubionego lub skradzionego dokumentu. Może to być prewencyjne działanie – zastrzeżony dowód osobisty w BIK może być nadal używany w inny sposób.

Prawie wszystkie instytucje finansowe – banki, SKOK-i i większość firm pożyczkowych – współpracują z BIK w celu oceny zdolności kredytowej przyszłych kredytobiorców. Nie mają jednak bezpośredniego dostępu do bazy danych, a jedynie mogą wysyłać zapytania, na podstawie których otrzymują szczegółowe raporty dotyczące historii kredytowej swojego klienta. Jeśli osoba, która zastrzegła dowód osobisty, zostanie złożone zapytanie kredytowe w jej imieniu do BIK, bank lub inna instytucja zostanie o tym poinformowana.

System Dokumentów Zastrzeżonych

Ten system jest prowadzony przez Związek Banków Polskich i działa na całym terytorium Polski. Jednak w przeciwieństwie do bazy BIK, można w nim zastrzec tylko skradziony lub zagubiony dokument – może to być dowód osobisty lub paszport. Ważne jest również to, że informacja o zastrzeżeniu dokumentu tożsamości trafia nie tylko do instytucji finansowych, ale także do dostawców innych usług, takich jak operatorzy telefonii komórkowej. W ten sposób właściciel utraconego dokumentu nie musi obawiać się, że ktoś nieuczciwy zamówi w jego imieniu abonament telefoniczny lub inne powiązane usługi.

Odzyskanie dowodu to tylko pozorna ochrona

Często zdarza się, że zagubione dokumenty trafiają z powrotem do ich właściciela za pośrednictwem uczciwego znalazcy. To duże ulżenie, które najczęściej oznacza zaniechanie dalszych działań. Niestety, nawet w takim przypadku nie należy zaniedbywać środków zapobiegawczych. Nie można przewidzieć, czy zwrócenie dowodu osobistego nie miało na celu jedynie zmylenia czujności właściciela i powstrzymania go od zastrzeżenia dowodu. Znalezienie dowodu oznacza, że osoba ma dostęp do najważniejszych danych w nim zawartych i może ich użyć do wzięcia pożyczki online lub wyrobienia fałszywego dokumentu na te same dane.

W każdym przypadku zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności. Oprócz zgłoszenia na policję, zaleca się również powiadomienie banku, w którym się jest stałym klientem (niektóre banki umożliwiają zgłoszenie zagubienia dowodu online). Ważne jest również, że dowód można zastrzec w innym banku, nawet jeśli nie ma się z nim związku (często za dodatkową opłatą). Jednak taka procedura jest czasochłonna i niekoniecznie przynosi oczekiwane rezultaty. Skuteczniejsze jest zastrzeżenie dokumentu w ogólnopolskich bazach danych i zachowanie ostrożności w przyszłości.

Sprawdź inne poradniki: