Oceń

Kiedy pożyczkobiorca może wypowiedzieć umowę pożyczki?

Wypowiedzenie umowy jest jednym ze sposobów na jej rozwiązanie. Jest ono ściśle regulowane przez prawo i może przebiec tylko według ustalonych zasad. Może zostać zastosowane także w przypadku umowy pożyczkowej. Dlatego warto wiedzieć, kto – pożyczkodawca lub pożyczkobiorca – może wypowiedzieć umowę i w jakich przypadkach ma prawo to zrobić. Wypowiedzenie pociągnie bowiem ze sobą określone skutki prawne i obowiązki nałożone na strony.

Czym jest wypowiedzenie umowy pożyczkowej?

Wypowiedzenie umowy jest zgłoszeniem jednej ze stron, iż od pewnego momentu uznaje ona umowę za skończoną, mimo że zapisy umowy wskazywały na dłuższy czas jej trwania lub została ona zawarta na czas nieokreślony. Należy przy tym zaznaczyć, że wypowiedzenie umowy wcale nie cofa jej skutków prawnych i nie uznaje umowy za niebyłą. Jest to zwykłe zakończenie umowy, które nie zwalnia stron ze swoich obowiązków – muszą je oni wypełnić w zakładanym okresie wypowiedzenia.

Czy pożyczkobiorca może wypowiedzieć umowę pożyczki?

Prawo do wypowiedzenia umowy pożyczki przysługuje zarówno pożyczkobiorcy, jak i pożyczkodawcy, chyba że umowa stanowi inaczej. Ciężko powiedzieć, jakie przesłanki do wypowiedzenia miałyby przyświecać pożyczkobiorcy, gdyż w żadnym razie ten krok nie zwalnia go z obowiązku spłaty pożyczki. Nie ma też większego sensu w przypadku, gdy pożyczkobiorca spłaca chwilówkę, która zwykle musi być zwrócona w ciągu 30 dni – tyle samo wynosi również okres wypowiedzenia. Niemniej jednak, z takiego prawa może skorzystać, choć w praktyce to nie występuje, gdyż nie przynosi realnych korzyści pożyczkobiorcy – takich, jakie mogłaby przynieść chociażby wcześniejsza spłata zobowiązania.

Kiedy może nastąpić wypowiedzenie umowy przez pożyczkodawcę?

Pożyczkodawca ma dwie możliwości – może wypowiedzieć umowę z okresem wypowiedzenia wynoszącym 60 dni lub ze skutkiem natychmiastowym. Przyjrzyjmy się bliżej zapisom umów w konkretnych firmach.

Marka Vivus w umowie pożyczkowej, w paragrafie 12. dotyczącym wypowiedzenia, zaznacza:

[…] 2. Pożyczkodawca ma prawo rozwiązać Umowę z 2-miesięcznym okresem wypowiedzenia w drodze pisemnej lub poprzez wysłanie wiadomości e-mail na adres elektroniczny Pożyczkobiorcy. Wypowiedzenie Umowy nie wpływa na obowiązek wykonania przez Pożyczkobiorcę zobowiązań dotyczących spłaty Pożyczki określonych w Umowie.

3. Pożyczkodawca może wypowiedzieć Umowę ze skutkiem natychmiastowym w drodze pisemnej lub poprzez wysłanie wiadomości e-mail na adres elektroniczny Pożyczkobiorcy w przypadku: a) niedotrzymania przez Pożyczkobiorcę zobowiązań dotyczących warunków udzielenia Pożyczki określonych w Umowie lub w Warunkach Pożyczki, b) negatywnej oceny zdolności kredytowej Pożyczkobiorcy.

Jak widać, przyczyny wypowiedzenia podane są tylko w przypadku wypowiedzenia ze skutkiem natychmiastowym. Nie są podane przyczyny, które mogą spowodować rozwiązanie umowy z dwumiesięcznym okresem wypowiedzenia. Z ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów z 2016 roku (z późniejszą nowelizacją) wynika jednak, iż wypowiedzenie bez konkretnego powodu jest niezgodne z prawem. Trzeba więc przyjąć, że nie może ono nastąpić tylko na podstawie jednostronnej chęci pożyczkodawcy, a wypowiedzenie musi mieć przesłankę. Najczęściej powodem wypowiedzenia jest po prostu zaleganie ze spłatą pożyczki lub nieterminowe regulowanie rat. Warto przy tym zaznaczyć, że pożyczkodawca nie ma prawa do jednostronnego wypowiedzenia, jeśli pożyczkobiorca nie zalegał z płatnościami. Można więc zauważyć, że Vivus nie łamie przepisów i nie zastrzega sobie prawa do wypowiedzenia bez podania przyczyny.

Inaczej i bardziej konkretnie tę kwestię w swojej umowie uregulowała Wonga. We wzorze umowy pożyczkowej, możemy przeczytać:

[…]3. Pożyczkodawca ma prawo, wypowiedzieć na piśmie Umowę Ramową z zachowaniem dwumiesięcznego terminu wypowiedzenia, ust. 5 stosuje się odpowiednio.
4. W przypadku niedotrzymania przez Pożyczkobiorcę któregokolwiek z warunków udzielenia Wypłaty określonych w Umowie Ramowej, bądź negatywnego wyniku badania zdolności kredytowej Pożyczkobiorcy, termin wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 3 wynosi 30 dni.
5. Pożyczkodawca poinformuje Pożyczkobiorcę o przyczynie wypowiedzenia Umowy Ramowej wraz z jej wypowiedzeniem.

W tym przypadku jasno wskazuje się, iż wypowiedzenie może nastąpić z innych przyczyn niż niedopełnienie przez pożyczkobiorcę warunków udzielenia pożyczki, ale muszą być przy tym wskazane przyczyny takiego postępowania – z pewnością będzie to jednak niespłacanie rat lub ich spłacanie nieterminowe.

Pożyczkobiorca ma prawo do odstąpienia od umowy

Prawo do odstąpienia od umowy pożyczkowej w ciągu 14 dni od jej zawarcia bez podawania przyczyny jest należne każdemu klientowi na mocy ustawy o kredycie konsumenckim. Zgodnie z jej przepisami, odstąpienie od umowy związane jest z tym, że pożyczkobiorca nie ma realnej możliwości wcześniejszego zapoznania się z produktem i jego rzetelnej oceny. Z tego powodu wspomniane 14 dni jest przeznaczone na przetestowanie pożyczki i, jeśli nie będzie ona odpowiadać wyobrażeniom pożyczkobiorcy, zrezygnowanie z niej bez ponoszenia żadnych dodatkowych konsekwencji. Musi jednak liczyć się z tym, że będzie musiał zapłacić odsetki wynikające z oprocentowania pożyczki za okres od momentu wypłaty pieniędzy do ich rzeczywistego zwrotu, który powinien nastąpić nie później niż po 30 dniach od momentu wysłania oświadczenia o odstąpieniu.